Isı sayacı servis yetki belgesi cihaza müdahale etme, ölçüm kuruluşu yetkisi ise gider paylaşım belgesi düzenleme hakkı verir.
Bu iki belge sık sık birbirinin yerine kullanılıyor. Oysa farklı yönetmeliklere dayanıyor, farklı makamlar veriyor ve farklı işleri yapmaya izin veriyor. Bir firmanın ikisine birlikte sahip olması mümkündür; ama biri diğerinin yerine geçmez. Aşağıda her belgenin dayanağını, kapsamını ve bina yönetiminin hangi işte hangisini sorması gerektiğini birincil yönetmelik metinlerinden çıkardık.
İki belge, iki yönetmelik, iki ayrı iş
Ayrımı en hızlı şu soruyla yaparsınız: iş cihazın içinde mi, cihazın verisinde mi bitiyor?
| Ölçüt | Servis hizmetleri yetki belgesi | Ölçüm ve gider paylaşımı yetkisi |
|---|---|---|
| Dayanak | Isı Sayaçları Muayene Yönetmeliği (RG 6/7/2018, 30470) | Merkezi Isıtma ve Sıhhi Sıcak Su Sistemlerinde Isınma ve Sıhhi Sıcak Su Giderlerinin Paylaştırılmasına İlişkin Yönetmelik (RG 14/4/2008, 26847 mükerrer) |
| Neye izin verir | Sayacın tamiri, bakımı, ayarı, muayenesi ve damgalanması | Tüketimin ölçülmesi ve gider paylaşım belgesinin düzenlenmesi |
| Belgeyi kim verir | Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı (personel belgesini il müdürlüğü verir) | Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı |
| Bina için ne zaman gerekir | Cihaz muayeneye, tamire veya ayara girdiğinde | Okuma ve paylaştırma düzeni kurulurken |
Servis yetki belgesi: cihaza kim dokunabilir
Isı Sayaçları Muayene Yönetmeliği, sayaçların tamiri, bakımı, ayarlanması, muayenesi ve damgalanması işlemlerinin yapıldığı ve Bakanlıkça yetkilendirilen iş yerini servis olarak tanımlar. Bu servislere verilen belgenin yönetmelikteki tam adı Isı Sayacı Servis Hizmetleri Yetki Belgesidir (m. 4). Bu yönetmelikte Bakanlık, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığıdır.
Yönetmeliğin 6 ncı maddesi konuyu tereddüde yer bırakmayacak biçimde bağlar: sayaçların bu işlemlerini yapan servislerin ve bu servislerde çalışan teknik personelin Bakanlıkça belgelendirilmiş olması gerekir ve bu işlemlerin yetki belgesine sahip olmayan servislerce ve kişilerce yapılması yasaktır. Aynı maddeye göre cihaz piyasaya çıktıktan sonraki muayeneleri kullanıcı tarafından servislerde yaptırılır. Yani bina yönetimi muayeneyi kendisi yapamaz, yaptırır.
Buradaki kullanıcı tanımı da yönetmeliğin kendi tanımıdır ve bir sıra izler: önce yönetim kurulu, sonra yönetici, ardından bina sahibi, en son da dairenin kullanıcısı. Isı enerjisinin dağıtımını, ölçümünü ve satışını yapan bölgesel bir şirket varsa muayeneleri o şirket yaptırır.
Personel yetki belgesi belgenin ikinci yarısıdır
Servisin belgesi tek başına yeterli değildir. Yönetmelik, serviste fiilen çalışacak teknik personel için ayrı bir belge daha öngörür: Isı Sayacı Servis Personel Yetki Belgesi. Bunu Bakanlık değil, il müdürlüğü verir. Teknik personel de yönetmelikte bu belgeye sahip kişi olarak tanımlanır.
Pratik sonucu şudur: bir firmanın duvarındaki servis belgesi, o gün binanıza gelen kişinin yetkili olduğunu göstermez. İki belge farklı düzlemdedir ve ikisi de aranır.
Belgeli bir servisin ürettiği kâğıtlar da yönetmelikte tanımlıdır ve bu, yetkili ile yetkisizi ayırt etmenin en somut yoludur. Periyodik muayene yapılamayan hâllerde servis üç nüsha Uygunsuzluk Tutanağı düzenler; bir nüsha ilgili il müdürlüğüne, bir nüsha iadeli taahhütlü posta ya da elden müracaat sahibine, tutanağın düzenlendiği tarihi takip eden beş iş günü içinde ulaştırılır, bir nüsha da serviste saklanır. Muayene sonucunda düzenlenen belgede ise sayacın sınıfı, markası, tipi, seri numarası, üretim yılı ve kullanıldığı yerin adresi yer alır. Elinize bu içerikte bir kâğıt gelmiyorsa yapılan iş yönetmeliğin tarif ettiği işlem değildir.
Ölçüm ve gider paylaşım belgesi düzenleme yetkisi
İkinci belge tamamen farklı bir soruya cevap verir: binanın ısı ve sıcak su tüketimini kim ölçüp paylaşım belgesini kim imzalayabilir? Paylaştırma yönetmeliği bunu yetkilendirilmiş ölçüm şirketleri başlığı altında düzenler. Tanıma göre bunlar, binanın kendi yönetimi ya da enerji yöneticisi ölçümü yapacak personelden ve donanımdan yoksun kaldığında ölçüm için devreye giren, Bakanlıktan yetki belgesi almış tüzel kişilerdir. Buradaki Bakanlık, bugünkü adıyla Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığıdır.
Yönetmeliğin 4 üncü maddesine göre bu şirketleri yetkilendiren de denetleyen de aynı Bakanlıktır. Yetkilendirmenin ve denetimin usulünün Bakanlık tebliğiyle belirleneceği de aynı maddede yazılıdır.
Şirketin taşıması gereken şartlar yönetmeliğin 10 uncu maddesinde madde madde sayılmıştır; oda sicil kaydından ticaret sicili gazetesindeki faaliyet konularına, teknik personel bileşiminden kalite yönetim sistemi belgesine kadar uzanır. Bu şartların tek tek dökümünü ısı gider paylaşım yönetmeliğini madde madde ele aldığımız yazıda bulabilirsiniz; burada tekrar etmiyoruz.
Binanızda hangisi gerekiyor?
- Okuma ve gider paylaşımı kurulacaksa — ölçüm ve gider paylaşım belgesi düzenleme yetkisi sorulur.
- Cihazın muayene süresi doluyorsa — iş servis belgesine sahip bir serviste yapılır. Yönetim başvuruyu yapar veya yaptırır; muayene takibi ve başvuru desteği tam bu kısımdır.
- Cihaz arızalı, ayarı bozuk veya damgası sorunlu — yine servis tarafı. Damga ve mühre müdahale edilmiş cihazda muayene yapılamaz.
- Kalibrasyon belgesi gösteriliyorsa — bu üçüncü bir şeydir. Farkı kalibrasyon ile periyodik muayene karşılaştırmasında ayrıca yazdık.
Belgeyi nasıl doğrularsınız
Yetki belgesi bir logo ya da "yetkilidir" ibaresi değildir; adı, numarası ve veren makamı olan bir belgedir. Sözleşme öncesinde şu beş adımı uygulayın:
- Belgenin tam adını okuyun. Yönetmeliklerdeki adlar yukarıda geçtiği gibidir; benzer ama farklı adlar taşıyan belgeler aynı yetkiyi vermez.
- Veren makamı kontrol edin. Servis belgesini Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, personel belgesini il müdürlüğü, ölçüm ve gider paylaşım yetkisini Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı verir.
- Belge numarasını ve üzerindeki geçerlilik bilgisini kaydedin.
- Tereddüt varsa belgeyi veren kurumdan teyit isteyin. Belgeyi verenden doğrulamak, firmadan doğrulamaktan güçlüdür.
- Belgenin bir kopyasını sözleşme ekine koyun. Hizmet başladıktan sonra aranan belge, pazarlık gücü olmayan belgedir.
Firma seçerken sorulacak diğer başlıklar için sayaç okuma firması seçim rehberimize bakabilirsiniz.
Nortek Enerji'nin belge durumu
Nortek Enerji, T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın yetkili firmasıdır; yetki belgesi numarası 205'tir. Ayrıca ISO 9001 belgemiz vardır; numarası Q936647525'tir. Bunların dışında bir belgeye sahip olduğumuzu söylemiyoruz.
Muayene ve damgalama işini servisler yapar; biz bu işi üstlenmiyoruz. Binanın cihaz envanterini ve damga yıllarını tutup süresi yaklaşanları yönetime bildirme ve başvuru sürecini yürütme tarafında çalışıyoruz. Okuma ve gider paylaşımı ise doğrudan hizmet kapsamımızdadır.
Cihazlarımızı m-bus.com.tr adresinden inceleyebilirsiniz; uzaktan anlık sayaç okuma için EnerjiPay platformumuzu kullanabilirsiniz.
Belge, kapsam ve süreç soruları için bize 0505 059 88 58 üzerinden ulaşabilirsiniz.
Sıkça sorulan sorular
Isı sayacı servis yetki belgesi ile ölçüm kuruluşu yetkisi aynı şey mi?
Hayır. Servis yetki belgesi Isı Sayaçları Muayene Yönetmeliğine dayanır ve sayacın tamiri, bakımı, ayarı, muayenesi ve damgalanmasına izin verir. Ölçüm yetkisi ise paylaştırma yönetmeliğine dayanır ve tüketimi ölçüp gider paylaşım belgesi düzenlemeye izin verir.
Okuma hizmeti aldığımız firmanın servis yetki belgesi olması gerekir mi?
Okuma ve paylaştırma için gereken belge ölçüm ve gider paylaşım belgesi düzenleme yetkisidir. Servis belgesi ise cihaza müdahale gerektiren işler için aranır. Firmanız muayene veya tamir de yapıyorsa o iş için servis belgesi sorulur.
Personel yetki belgesini kim veriyor?
Isı Sayacı Servis Personel Yetki Belgesini il müdürlüğü verir. Servis hizmetleri yetki belgesini ise Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı verir. İkisi ayrı belgedir ve biri diğerini kapsamaz.
Yetkisiz bir kişi ısı sayacına müdahale edebilir mi?
Edemez. Yönetmelik, sayacın tamirini, bakımını, ayarını, muayenesini ve damgalanmasını belgesiz servislerin ve kişilerin yapmasını yasaklar. Damgası veya mührü bozulmuş cihazda muayene işlemine de başlanmaz.
Yetkili bir serviste işlem yapıldığını hangi kâğıttan anlarım?
Muayene yapılamayan hâllerde servis üç nüsha Uygunsuzluk Tutanağı düzenler ve bir nüshasını beş iş günü içinde müracaat sahibine ulaştırır. Muayene belgesinde ise sayacın sınıfı, markası, tipi, seri numarası, üretim yılı ve kullanıldığı yerin adresi bulunur.
.